Paarden kunnen tellen!

Ruim een jaar geleden schreven we op deze plek over Hans, het slimme paard. Dit dier was in staat om ingewikkelde wiskundige vragen te beantwoorden. Niet door deze vraagstukken zelf op te lossen, maar door de subtiele hints te lezen die hij van z’n baasjes kreeg. Het feit dat hij reageerde op menselijke signalen, is op zichzelf al bewonderenswaardig, maar de toeschouwers waren toch enigszins teleurgesteld dat Hans de vraagstukken niet zelf oploste, zoals ze dachten. Maar uit recent onderzoek is gebleken dat paarden weliswaar geen wiskundige vraagstukken kunnen oplossen, maar dat ze wel degelijk kunnen tellen! Dr Claudia Uller van de University of Essex raakte geïnspireerd door het verhaal van Hans en besloot te onderzoeken of paarden kunnen tellen.

Dr Claudia Uller en Jennifer Lewis gebruikten voor hun experimenten 57 ongetrainde paarden van particuliere eigenaars en een manege in de buurt. Voor de testjes mochten de paarden een klein stukje van een echte appel knabbelen om ze geïnteresseerd te krijgen in de activiteit. Tijdens het experiment werden de echte appels vervangen door nepappels, zodat de paarden niet zouden worden beïnvloed door hun reukvermogen.

Tijdens de test waren de paarden er getuige van dat er appels in een ondoorzichtige emmer werden gelegd. Tijdens de eerste test werden er twee appels in de ene en drie in de andere emmer gelegd. Daarna werden de emmers op hoofdhoogte gehouden, zodat de paarden konden kiezen. Elf van de dertien paarden kozen voor de emmer met drie appels. Dit suggereert dat de paarden begrepen in welke emmer de meeste appels zaten.

Het tweede experiment verliep op dezelfde manier, maar deze keer lagen er in de ene emmer twee kleine appels en in de andere emmer één appel die dubbel zo groot was. Wederom kozen de paarden voor de emmer met de meeste appels; tien van de twaalf paarden kozen voor de emmer met twee appels. De paarden hielden blijkbaar in hun hoofd bij hoeveel appels er in elke emmer gingen en konden deze informatie onthouden tot het moment dat ze voor een emmer moesten kiezen.

Dit gedrag (het kiezen voor een bak of emmer met de grootste hoeveelheid voedsel) is ook geconstateerd bij niet-menselijke primaten zoals resusapen en lemuren. Kuikentjes van slechts drie of vier dagen oud kunnen eveneens optellen en aftrekken. Mensenbaby’s ontwikkelen deze vaardigheid als ze ongeveer tien maanden oud zijn.

Hoewel paarden dan misschien niet kunnen tellen op dezelfde manier als mensen dat kunnen, wijst dit onderzoek wel uit dat ze de concepten ‘meer’ en ‘minder’ begrijpen en dat paarden zonder twijfel een stuk intelligenter zijn dan voorheen werd gedacht.

Meer over de speciale vaardigheden en het gedrag van paarden kun je onder andere lezen in onze blog van 3 maart 2010.

Bronnen:
http://www.telegraph.co.uk/science/science-news/3338537/Horses-can-count-new-study-says.html
http://www.breakingnews.ie/world/mhojgbaucwid/

Hans het slimme paard

Paarden zijn erg goed in het lezen van lichaamstaal van mensen. Een paard dat ‘Clever Hans’ (Slimme Hans) genoemd werd, kon zelfs antwoord geven op rekensommen door met z’n hoef te tikken. Aan de hand van subtiele signalen die de vragensteller hem gaf, kon Hans antwoord geven op de vraag, maar deze persoon gaf hem deze signalen niet bewust. Hij registreerde kleine veranderingen in de gezichtsuitdrukking of ademhaling en vervolgens kon Clever Hans het goede antwoord geven.

Slimme Hans


Het publiek dacht in eerste instantie dat het paard zelf de som kon uitrekenen en waren een beetje teleurgesteld toen ze hoorden dat hij simpelweg lette op de lichaamstaal. Maar het feit dat Hans zo goed lichaamstaal kon lezen, is op zichzelf natuurlijk al verbazingwekkend. Hij zag kleine veranderingen in het gedrag van de vragensteller die mensen niet konden zien.

Pas na veel experimenten zagen mensen pas wat Hans al de hele tijd zag. Niet alleen paarden letten meer op ons dan we denken. Schapen hebben bijvoorbeeld een duidelijke voorkeur voor de gezichten van mensen die lachen in plaats van boos en gestrest kijken. Je kunt je dus gaan afvragen in hoeverre dieren onze gedachten kunnen lezen.

Bronnen:
Clever Hans (website van de BBC)
McGreevy (2004) Equine Behaviour: A Guide for Veterinarians and Equine Scientists.

Paarden herkennen gezichten op foto's

Paarden spelen al honderden jaren lang een belangrijke rol in ons leven. Maar wat weten we nou eigenlijk van ze?

Dierenwelzijnsconsulente Heather Picket heeft speciaal voor dit weblog een artikel geschreven; een fascinerend stuk over het gedrag van paarden, hun cognitieve vermogens (zoals ‘denken’) en welzijnsbehoeftes. Paarden hebben een opmerkelijk complex sociaal leven. Onderdeel zijn van een kudde is voor hen van cruciaal belang en ze leggen soms meer dan 80 kilometer per dag af. Het zijn uitstekende diplomaten, aangezien ze vaak conflicten moeten oplossen om de kudde bijeen te houden.

Merries sluiten vaak vriendschappen voor het leven, en brengen hun tijd dan ook grotendeels samen door. Hun veulens onderling worden vervolgens ook vaak vrienden. Ze hebben een fenomenaal geheugen en er is zelfs aangetoond dat ze begrijpen dat een driedimensionaal beeld in een foto kan worden weergegeven. Paarden werden bijvoorbeeld getraind op het hebben van een favoriet speeltje (zoals een knuffelbeer of een frisbee); hierbij werden paardensnoepjes gebruikt als beloning. Vervolgens kregen ze een serie foto’s te zien van onder andere hun favoriete speeltje en in meer dan de helft van de gevallen kozen ze ook die foto. In een soortgelijk onderzoek (Stone 2009) ontdekte men dat paarden mensen op foto’s kunnen onderscheiden, zelfs eeneiige tweelingen!

Paarden worden vaak alleen in een stal gehouden en krijgen geconcentreerd voer te eten. Het voer wordt snel opgegeten, terwijl paarden onder natuurlijke omstandigheden vaak de hele dag aan het grazen zijn. Deze factoren kunnen soms leiden tot destructief gedrag zoals het heen- en weer bewegen van het hoofd, knagen aan de staldeuren en ijsberen. Bovengenoemd gedrag leert ons dat paarden, net als vele andere dieren, behoefte hebben aan een omgeving die volledig aansluit bij hun behoeftes, gevoelens en intelligentie.

Download het volledige artikel:
Pickett, H. (2009) ‘Horses: Their Behaviour, Mental Abilities and Welfare’.

Referentie: Stone, S. M. (2009) Human facial discrimination in horses: can they tell us apart?  Animal Cognition, Online first.